Aeres is een brede groene kennisinstelling in Nederland, actief van vmbo en mbo tot hbo en cursussen voor professionals. Jans Helmers, locatiedirecteur van Aeres MBO Leeuwarden, ademt groen onderwijs. Zelf is hij in 1987 begonnen als docent in de groene ruimte. “De rode draad in mijn loopbaan is de ontwikkeling van jongeren in het groene vak. Duurzaamheid, biodiversiteit en circulariteit staan daarbij altijd centraal. Wij leiden groene veranderaars op – mensen die met lef, vakmanschap en visie bijdragen aan de grote transities van onze tijd: klimaat, energie, voedselzekerheid, biodiversiteit en circulariteit.”
Aeres en hun visie op circulariteit
Circulariteit betekent voor Aeres méér dan hergebruik volgens Jans: “Het gaat om verbondenheid: een gezonde bodem die rijk voedsel oplevert, dierenwelzijn, een leefomgeving waarin natuur en water in balans zijn, en een samenleving die herstelt en vernieuwt. Circulariteit is dus geen losstaand thema, maar een onderwijs- en leefstijlprincipe die bijdragen aan een duurzame en veerkrachtige toekomst.”
Concrete voorbeelden
Die visie vertaalt zich in diverse projecten waar studenten aan werken:
- Rijk voedsel & gezonde bodem: praktijkprojecten rond kringlooplandbouw en duurzame productie op melkveehouderij en akkerbouwbedrijven in Friesland
- Dier & Welzijn: stages en onderzoek gericht op gezonde dierhouderij en gezelschapsdieren;
- Groen & leefomgeving: projecten in Friesland voor schoon water, terreininrichting, natuurbeheer en biodiversiteit;
- Circulair leven & werken: leren werken met biobased materialen en circulaire bedrijfsmodellen.
Trots voorbeeldproject: Rewilding
Rewilding is een project waar Aeres bijzonder trots op is. Dit initiatief laat letterlijk de natuur haar gang gaan op schoolterreinen: stukken van minimaal 10 x 10 meter worden verwilderd en gebruikt als ‘living labs’. Studenten onderzoeken hier de effecten op biodiversiteit. Ze monitoren drie keer per jaar vegetatie, bodemdieren en nachtvlinders, en vergelijken dit met controleplots. Met behulp van zogenaamde ‘citizen science’ verzamelen studenten data die niet alleen hun kennis over ecologie vergroten, maar ook bijdragen aan wetenschappelijk onderzoek. Daarnaast versterkt het project onderzoekvaardigheden, kritisch denken en samenwerking.
Inmiddels doen acht Aeres-locaties mee. Het project is ingebed in de ‘Whole School Approach’, waarbij biodiversiteit niet alleen in lessen maar ook in schoolbeleid en buitenruimtes een vaste plek krijgt. “Rewilding verbindt ons onderwijs met de wereldwijde opgave van biodiversiteitsherstel,” zegt Helmers.
Ambities en uitdagingen
De ambitie is duidelijk:”Aeres wil toonaangevend blijven in circulair en groen onderwijs. Dat betekent nóg sterker integreren van circulaire vraagstukken in alle opleidingen, bijdragen aan innovaties in voedselketens en biobased toepassingen, en meer studenten opleiden tot trotse veranderaars.”
Uitdagingen zijn er ook: “Transities zijn complex en vragen samenwerking over sectoren heen. Daarnaast is bewustwording cruciaal: circulair denken vraagt een cultuurverandering. Aeres speelt daarop in door multidisciplinaire projecten, eigenaarschap bij studenten en docenten en praktijkgericht onderzoek dat flexibel meebeweegt met de maatschappij.”
Samenwerken aan een circulaire toekomst
Binnen Circulair Friesland werkt Aeres al met diverse onderwijspartners en bedrijfleven: van circulaire landbouw en recreatie tot waterbeheer en van duurzame voedselproductie tot SPARK the Movement. Nieuwe kansen liggen volgens Jans in korte voedselketens, biobased materialen en duurzame energie. Daarnaast zet Aeres in op Leven Lang Ontwikkelen, zodat ook professionals uit andere sectoren circulaire kennis kunnen opdoen.
Terug naar overzicht